Vacidiye Medresesi’nin eğitsel işlevi yeniden düşünülüyor
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi (DPÜ) Rektörü Prof. Dr. Süleyman Kızıltoprak, şehir merkezindeki Vacidiye Medresesi’nin yalnızca bir anıt ya da müze olarak korunmasının yeterli olmadığını; yapıların kuruluş amaçları doğrultusunda, eğitimle ilişkilendirilerek yaşatılmasının önem taşıdığını belirtti. Rektör Kızıltoprak, medresenin daha önce Ulu Cami yanında müze olarak kullanıldığını ve günümüzde boş tutulduğunu hatırlattı.
medresenin geçmişi ve eğitsel kimliği:
Börekçiler Mahallesi’ndeki Vacidiye Medresesi, geçmişte önemli bir eğitim kurumu olarak faaliyet göstermiştir. Rektör Kızıltoprak, yapının başmüderrisi Abdülvacid Efendi'nin bir matematik âlimi olduğunu ve burada matematik ile astronomi dersleri verildiğini vurguladı. Bu bağlamda Kızıltoprak, medresenin Roma eserleri sergilenen bir mekâna dönüştürülmesi gibi uygulamaların tarihî kimliği açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
üniversiteler ve medrese arasındaki yeni ilişki:
Kızıltoprak, medreselerle üniversitelerin kuracağı bağın hem tarihî mirasın yaşatılmasına hem de geçmişin bilim anlayışının yeniden okunmasına katkı sağlayacağını söyledi. "Bu kurumları, eğitim kurumlarını eğitim amaçlarına yönelik değerlendirmemiz lazım" diyen Rektör, bunun medreseyi salt bir ziyaret mekânı olmaktan çıkarıp yaşayan bir eğitim alanına dönüştüreceğini belirtti. Örneğin DPÜ'nün matematik bölümü öğretim üyelerinin Vacidiye Medresesi'nde ders yapmasının, öğrencilerin yalnızca yapıyı görmekle kalmayıp mekânın tarihî eğitim kimliğini de deneyimlemelerini sağlayacağı vurgulandı.
Kızıltoprak ayrıca, Osmanlı ve İslam medeniyetlerinin gerilemesi tartışmalarında medreselerde matematik ve fen bilimlerinin zamanla azalması iddialarının sıkça dile getirildiğini; ancak bu tespitlerin tarihî gerçekliğin tamamını yansıtıp yansıtmadığının araştırılması gerektiğini sözlerine ekledi. Bu tartışmaların yalnızca Türkiye ile sınırlı kalmayıp Türkistan, Hindistan ve Mısır gibi coğrafyalarda da gündemde olduğunu kaydetti.
vakfiye ve yöneticinin hesap verme geleneği:
Vacidiye Medresesi’nin tarihî önemini aktaran Kızıltoprak, yapının Germiyan Beyi II. Yakup Bey'in dedesi tarafından kurulduğunu ve II. Yakup Bey’in kendi adına bir medrese yaptırdığını belirtti. Rektör, medresedeki taş kitabeyi Orhun Abideleri'ne benzeterek, her iki eserde de yöneticinin halka karşı sorumluluklarının ve yaptığı hizmetlerin yer aldığına dikkat çekti.
Kızıltoprak, II. Yakup Bey’in vakfiyesinde imaretlerle halkın doyurulması, tıp kurumlarıyla sağlık hizmetleri ve eğitim kurumlarıyla eğitimin desteklenmesi gerektiğinin açıkça belirtildiğini; ancak dönemin savaş ve saldırılarının bu hizmetlerin gecikmesine neden olduğunu aktardı. Rektörün aktardığı ifadeye göre II. Yakup Bey, "Ben halkımı imaretlerle doyurmalıydım, tıp müessesesiyle sağlık hizmetlerini yapmalıydım, eğitim kurumuyla eğitime destek vermeliydim ama bu vazifemi geç yaptım" diyerek gecikmenin sebeplerini güvenlik önceliğiyle açıkladı.
Sonuç olarak Kızıltoprak, günümüzdeki yöneticilerin halka hesap verme sorumluluğunun tarihî vakıf anlayışıyla bağlantılı olduğunu; geçmişten kalan eğitim ve vakıf kurumlarının yalnızca fiziksel olarak korunmasının yeterli olmayıp, taşıdıkları düşünce ve hizmet anlayışıyla da yaşatılması gerektiğini vurguladı.

SÜLEYMAN KIZILTOPRAK
Henüz yorum yapılmamış
Bu içerik hakkında ilk yorumu siz yapın!