Aydın'da Künar (Çam Fıstığı) İşleme Tesislerinde Yoğun Mesai
Hasat zorluğu ve ihracat
Türkiye’nin önemli ihracat ürünlerinden olan künar (Çam fıstığı)ta kuraklık nedeniyle rekolte düşüşü yaşanırken, bin bir zorlukla toplanan kozalakların işlenmesi için fabrikalarda yoğun mesai başladı. Aydın’da incir, zeytin, pamuk ve kesteneden sonra önemli geçim kaynağı olan çam fıstığı hasadı devam ediyor. Zor şartlar altında kozalak toplayan işçiler, ağaçlara adeta bir kedi gibi tırmanarak tehlikeli bir çalışmayla toplama yapıyor; kozalaklar çuvallarla işleme tesislerine getiriliyor.
İşleme süreci ve verim
Fabrikalarda kozalaklar titiz bir çalışma ile işleniyor: çekirdekler haşlanarak kozalaklarından ayıklanıp kırılıyor. Kozalak, fıstığa dönüşene kadar tam 12 işlemden geçiyor. Ortalama olarak 100 kilogram kozalaktan yaklaşık 2 kilogram künar elde ediliyor. Toptan olarak kilosu 2 bin 500 TL’den alınıp satılan iç künarın, bir tek kozalağı bile adeta altın değeri taşıyor; işlenen künarların büyük bölümü yurt dışına gönderiliyor.
Kuraklık etkisi ve bölgesel üretim
Özellikle Koçarlı ilçesine bağlı köylerde yaygın olarak üretilen çam fıstığı, ihracat değeriyle ülke ekonomisine katkı sağlıyor. Bu yıl iç künarın toptan 2 bin 500 TL’ye alınıp satıldığını belirten fabrika işletmecisi Serkan Karatosun, kuraklığın künar çamlarında da etkili olduğunu ve 2025-26 hasat döneminde rekoltenin düşük olduğunu ifade etti. Türkiye’nin dört bir yanından Aydın’a getirilen künarlar, Koçarlı’da işlenerek tüketime sunuluyor.
Teknoloji ile azalan işçilik maliyeti
Eskiden köylü kadınlar tarafından kazanlarda kaynatma ve tara ile kırma gibi zahmetli işlemlerle içi çıkarılan çam fıstığı, artık son teknoloji makinelerle el değmeden hazırlanıyor. Yeni geliştirilen makineler sayesinde işçilik maliyetlerinde düşüş yaşandı ve üretim süreçleri hızlandı.
TÜRKİYE’NİN ÖNEMLİ İHRACAT ÜRÜNLERİNDEN OLAN KÜNARDA, KURAKLIK SEBEBİYLE REKOLTE DÜŞÜKLÜĞÜ YAŞANIRKEN, BİNBİR ZORLUKLA TOPLANAN KOZALAKLARIN İŞLENMESİ İÇİN FABRİKALARDA YOĞUN MESAİ SÜRECİ BAŞLADI.
