Soğuk Hava Diyabeti Tetikliyor: Hipoglisemi Riski Artıyor
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ali Vardar, soğuk havanın tip 2 diyabetli ve diyabeti olmayan bireylerde hipoglisemi riskini artırabileceğine dikkat çekti.
Türkiye, Balkanlar ve Sibirya üzerinden gelen soğuk hava dalgası ile birlikte kar yağışının etkisine girerken, 41 il için kuvvetli yağış uyarısı yapıldı. Uzmanlar, aşırı soğuk ve kar yağışının özellikle kalp ve solunum yolu hastalıkları bulunan kişilerde riskleri artırabileceğini, kronik hastalıkların alevlenmesine yol açabileceğini belirterek vatandaşların tedbirli olması gerektiğini söyledi.
Uzman uyarısı: Diyabetliler soğukta daha dikkatli olmalı
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ali Vardar şu uyarıda bulundu: "Hem çok soğuk hem de çok sıcak hava kan şeker seviyenizi değiştirebilir. Kan şekeri (kan glukozu) yönetiminde diyabetli bireyler çoğunlukla beslenme, egzersiz ve ilaç kullanımına odaklanır ancak hava şartlarının da kan şekeri üzerinde etkili olabildiğini unutmamak gerekir."
Soğuk hava hipoglisemi riskini nasıl artırıyor?
Dr. Ali Vardar soğuk havanın etkilerini şöyle anlattı: "Vücut üşüdüğünde daha fazla glikoz yakar ve bu durum kan şekerinin düşmesine yol açabilir. Ayrıca düşük sıcaklıklar; titreme, üşüme ya da uyuşma gibi belirtileri maskeleyerek hipogliseminin fark edilmesini geciktirebilir."
Fizyolojik etkiler ve insülin emilimi
Dr. Vardar, soğuk havayla başa çıkmanın stres tepkisini tetikleyebileceğini belirterek, "Vücudumuzun bununla doğal olarak mücadele etme yollarından biri, stres hormonlarını salgılamaktır. Bu da insülin üretimini azaltır ve depolanmış kan şekerini serbest bırakır. Bunun yanı sıra, enjekte edilen insülin soğuk havalarda daha yavaş emilebilir" ifadelerini kullandı.
Soğuk havalarda kan şekeri takibi daha da önemlidir. Düşük cilt sıcaklığı insülin salgısını azaltabilir ve enjeksiyon sonrası insülinin emilimini yavaşlatabilir; bu etkenler hem hipoglisemi hem de hiperglisemi riskini etkileyebilir.
Hareketsizlik, beslenme ve enfeksiyonların rolü
Uzm. Dr. Vardar, kış aylarında yaşam alışkanlıklarının değiştiğini ve bunun kan şekeri üzerinde etkili olduğunu vurguladı: azalan fiziksel aktivite ve daha yüksek karbonhidratlı beslenme kan şekerinin yükselme riskini arttırıyor. Fiziksel aktivitenin azalması, vücudun insüline duyarlılığını düşürüyor ve bu durum kan şekerinin kontrolsüz şekilde yükselmesine yol açabiliyor.
Kış aylarında boğaz, idrar yolları ve bağırsak enfeksiyonları ile gribal enfeksiyonların daha sık görüldüğünü belirten Uzm. Dr. Vardar, bu durumun kan şekerini yükseltebileceğini söyledi ve ekledi: "Enfeksiyon geçiren diyabet hastalarının kan şekerlerini daha yakından takip etmeleri gerekir. Özellikle insülin kullanan hastalarda, hekimin önerisiyle insülin dozunun geçici olarak artırılması gerekebilir".
Sonuç olarak, uzmanlar soğuk ve karlı havalarda kronik hastalığı bulunanların daha dikkatli olmasını, diyabetli bireylerin ise kan şekeri takibini sıklaştırmasını öneriyor.
BİRUNİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ İÇ HASTALIKLARI UZMANI DR. ALİ VARDAR