Susuzluk Beyni Bozuyor: Hücreler Arası İletişim Yavaşlıyor, Unutkanlık Artıyor
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (BEÜN) Nöroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Esra Acıman Demirel, günlük hayatta ihmal edilen su tüketiminin beyin sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Demirel, yetersiz sıvı alımının hafif düzeyde bile zihinsel performansı düşürdüğünü vurguladı.
Susuzluğun beyin fonksiyonlarına etkisi
Doç. Dr. Demirel, susuzluğun beyindeki sinir hücreleri arasındaki iletişimi yavaşlattığını, bunun da konsantrasyon güçlüğü ve kelime bulmada zorlanma gibi belirtilere yol açtığını aktardı. Demirel, süreci şu sözlerle özetledi:
"Beynin yaklaşık yüzde 75’i sudan oluşur ve yeterli sıvı alınmadığında beyin hücreleri arasındaki iletişim yavaşlar. Bu durum dikkat azalması, konsantrasyon güçlüğü, özellikle kısa süreli unutkanlık da kendini gösterir. Hafif susuzluk bile zihinsel performansı olumsuz olarak etkiler. Susuzlukla birlikte beyne giden kan hacmi azalır. Bu da beyne giden oksijen miktarını, besin miktarını düşürür. Aynı zamanda elektrolit dengesizlikler olur. Sonuç olarak sinir hücreleri arasındaki iletişim yavaşlar. Bu da kısa süreli unutkanlık, öğrenme ve hafıza sorunlarına sebep olur. Genellikle dikkat ve kısa süreli bellek etkilenir. Yani kişi eşyaları koyduğu yeri hatırlayamaz, konuşurken kelime bulmakta zorlanır. Bazen kişilerin isimlerini unutabilir. Hatta yaptığı işi yarım bırakabilir. Bu tür unutkanlıklar çoğu zaman yeterli sıvı alımıyla birlikte düzelir."
Yaşlılar için "sessiz tehlike"
Demirel, yaş ilerledikçe susuzluk hissinin azaldığını belirterek, yaşlı bireylerin farkında olmadan kronik susuzluk yaşayabildiğini söyledi. Konfüzyon, dikkat eksikliği ve ani kısa süreli bellek bozukluklarının bu duruma eşlik edebileceğini belirtti ve yaşlıların düzenli sıvı alımına özen göstermesi gerektiğini vurguladı.
Çay ve kahve suyun yerini tutmaz
Doç. Dr. Demirel, sıvı alımıyla ilgili doğru bilinen yanlışlara da değinerek uyardı: "Çay ve kahve kesinlikle su yerine geçmez". Demirel, uzun süreli tekrar eden sıvı eksikliğinin beyin sağlığı için risk oluşturduğunu, erişkin bireyler için önerilen günlük sıvı alımının 2-2,5 litre civarında olduğunu ancak bu miktarın yaş, fiziksel aktivite, hava sıcaklığı ve sağlık durumuna göre değişebileceğini hatırlattı.
İdrar renginin açık sarı olmasının yeterli sıvı alımının en önemli göstergesi olduğuna dikkat çeken Demirel, unutkanlığı olan kişilerin öncelikle sıvı alımına, beslenme ve uyku düzenine dikkat etmesi gerektiğini, bu önlemlere rağmen sorun devam ediyorsa mutlaka doktora başvurmalarını önerdi.
ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ (BEÜN) NÖROLOJİ ANABİLİM DALI ÖĞRETİM ÜYESİ DOÇ. DR. ESRA ACIMAN DEMİREL, YETERSİZ SIVI TÜKETİMİNİN BEYİN FONKSİYONLARI ÜZERİNDEKİ TAHRİBATINA DİKKAT ÇEKTİ. BEYNİN YÜZDE 75’İNİN SUDAN OLUŞTUĞUNU HATIRLATAN DEMİREL, "SUSUZLUKLA BİRLİKTE BEYNE GİDEN KAN HACMİ AZALIR, BU DA KISA SÜRELİ UNUTKANLIK VE ÖĞRENME SORUNLARINA YOL AÇAR" UYARISINDA BULUNDU.
