alanya kıyılarında mikroplastik kirliliğine karşı bilimsel uyarı ve çözüm çağrısı

Araştırmanın ana bulguları:

Alanya Belediyesi öncülüğünde gerçekleştirilen ortak çalışma, kıyılarda tespit edilen mikroplastik kirliliğinin kaynağına ilişkin somut veriler sundu. Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi ve İstanbul Politikalar Merkezi araştırmacılarının yürüttüğü saha çalışmasında, dört farklı kıyı noktası ile iki arıtma tesisi çıkışından örnekleme yapıldı. Analizler, mikroplastiklerin önemli bir bölümünün plastik geri dönüşüm tesislerinde parçalanan malzemelerden kaynaklandığını gösterdi.

Araştırma sonuçlarına göre bazı örnekleme noktalarında mikroplastiklerin %60 ila %93'ünün geri dönüşüm tesislerinden geldiği tespit edildi. Ölçülen değerlerin Akdeniz ortalamasının ise 60-65 kat üzerine çıktığı belirtildi.

kaynak, taşınma mekanizmaları ve miktarlar:

Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, kirliliğin yalnızca tesis çıkışlarından değil; kış ve ilkbaharda yaşanan yoğun yağışlarla birlikte kaçak deşarjlar ve yasa dışı dökülen plastik atıkların da denize taşınmasıyla yayıldığını vurguladı. Ölçümlerde sadece tek bir kanaldan saatte yaklaşık 1,5 ila 2 milyar mikroplastiğin denize ulaştığı; bin litre suda saatte yaklaşık 20-25 milyar mikroplastiğin taşınabileceği hesaplandı. Gündoğdu, bu hesapların gerçek miktarın altında kalabileceğini de ifade etti.

Çalışmada ayrıca Adana ve Mersin bölgesindeki geri dönüşüm tesisleri ile bağlantılı kanalların Seyhan Nehri aracılığıyla kirliliği uzak kıyılara taşıdığı, bunun Alanya, Kemer ve Fethiye hattında da yoğun şikayetlere neden olduğu kaydedildi.

etki ve alınması gereken önlemler:

Alanya Belediye Başkanı Osman Tarık Özçelik, çalışmanın amacının siyaset yapmak değil çevresel bir soruna dikkat çekmek olduğunu belirtti. Özçelik, yaz sezonunda sahilleri kullanan vatandaşlar ve turistlerin yoğun mikroplastik nedeniyle rahatsızlık yaşadığını, bunun devam etmesi halinde turizmin zarar görebileceğini vurguladı. Başkan Özçelik, Türkiye'nin 2025 turizm geliri verilerine atıfta bulunarak Antalya'nın önemli bir paya sahip olduğunu ve kirliliğin sürdüğü takdirde bölgenin tercih edilmeme riskiyle karşı karşıya kalabileceğini söyledi.

Uzmanlar, geri dönüşüm tesislerine sıfır mikroplastik deşarjı standardı getirilmesi, çıkış sularının kesintisiz denetlenmesi ve plastik atık ithalatının durdurulması taleplerini yineledi. Prof. Dr. Gündoğdu, Türkiye'de belediyeler tarafından toplanan yaklaşık 3,3 milyon ton plastik atığın bulunduğunu, tesislerin ham madde ihtiyacının bu kaynakla karşılanabileceğini belirtti.

Toplantıda kamuoyuyla paylaşılan raporun yalnızca Alanya için değil tüm Akdeniz kıyıları için ulusal boyutta bir çevre sorunu olduğu kaydedildi. Yetkililer, özellikle Mersin ve Adana bölgesindeki tesislerin sıkı denetlenmesi gerektiğini ve Alanya'nın bu konuda farkındalık hareketi başlattığını duyurdu.

Saha çalışmasının ardından düzenlenen oturumda Alanya Belediye Başkanı ile Prof. Dr. Sedat Gündoğdu katılımcıların sorularını yanıtladı ve elde edilen verilerin acil müdahale gerektirdiği vurgulandı. Çalışma, deniz ekosisteminin korunması ve turizm açısından risklerin azaltılması için somut düzenlemeler yapılması çağrısıyla sonlandı.

ALANYA BELEDİYE BAŞKANI OSMAN TARIK ÖZÇELİK