Bandırma'da ilmek ilmek süren miras: kadınların halı atölyesi

Bandırma'da ilmek ilmek süren miras

Balıkesir'in Bandırma ilçesinde Ayşe Çınar ve Hülya Sert, unutulmaya yüz tutmuş geleneksel halı dokuma sanatını canlı tutmak için çalışmalar yürütüyor. İlmek ilmek dokunan halılarla geçmişten gelen kültürel mirası gelecek nesillere aktarmayı amaçlayan atölyede, özellikle çocuklar ve gençler için düzenlenen eğitimler ön plana çıkıyor.

Atölyede öğrenme süreci:

Ayşe Çınar, el sanatlarıyla yaklaşık 30 yıldır ilgilendiğini ve dekoratif el sanatlarından kilim ve halı dokumaya geçtiklerini anlatıyor. Çınar, dokumanın yalnızca bir üretim olmadığını, insanların duygularını da ilmeklere işlediğini vurguluyor. Eğitimin temel aşamalarını şöyle özetliyor: ilk önce ilmek atmayı öğrenmek, ardından ön ve arka telleri ayırmak, düğüm atmak ve atkıyı geçirmek. Bu aşamalar pratik gösterimlerle öğrencilere aktarılıyor.

Atölyede, desen kâğıdındaki karelere göre ilmekler tek tek işleniyor; bu yöntem hem geleneksel motiflerin doğruluğunu sağlıyor hem de öğrenenlere disiplin kazandırıyor. Çınar, işlerin zorluklarına dikkat çekerek Atatürk silüeti gibi figürlerin oluşturulmasının zorlu fakat duygusal bir süreç olduğunu belirtiyor: "Halıyı dokurken her ilmeğe duygularınızı, hislerinizi ve yaşadığınız o anı yüklüyorsunuz."

Toplumsal katılım ve gelecek hedefleri:

Hülya Sert, yaklaşık 6 yıldır halı dokuma alanında çalışıyor ve geleneksel motifleri yeni nesillere öğretmeyi amaçlıyor. Sert, günümüzde el dokuma halısının neredeyse yok denecek kadar az olduğunu söyleyerek, gençlerin bu sanatla tanışmasının önemine işaret ediyor. Çocuklara yönelik eğitimlerde ilmek alma, desen kodlama gibi temel beceriler öğretiliyor; ilerleyen aşamalarda öğrenciler el emeğiyle dokumaya dahil ediliyor.

Atölye, yerel katılımı artırmak için ortak bir halı çalışması da başlattı. Büyük bir tezgâh kurularak, gelenlerin gelip bir ilmek atıp hatıra bırakmaları sağlanıyor; amaç Bandırma'ya ait bir halı ortaya çıkarmak. Çınar ve Sert, daha fazla kişinin dokuma tezgâhıyla buluşmasıyla geleneksel halı dokuma sanatının korunabileceğini ve genç kuşaklara aktarılabileceğini söylüyorlar.

Her iki usta da yeni projeler geliştirmek, geleneksel motifleri canlı tutmak ve atölyeyi yaygınlaştırmak istiyor. Eğitimler ve ortak çalışmalarla hem teknik bilginin aktarılması hem de kültürel belleğin güçlendirilmesi hedefleniyor.

AYŞE ÇINAR (SOLDA) VE HÜLYA SERT (SAĞDA), UNUTULMAYA YÜZ TUTMUŞ GELENEKSEL HALI DOKUMA SANATINI YAŞATMAK İÇİN ÇALIŞMALARINI SÜRDÜRÜYOR.