Kadınların imecesiyle yoğrulan yufka: kışa hazırlığın asırlık ritüeli

yozgat'ta kışlık yufka geleneği:

Yozgat mutfak kültürünün ve sofra geleneklerinin önemli bir parçası olan kışlık yufka ekmeğinin hazırlıkları, Sorgun ilçesi Burunören köyünde kadınların imece usulü dayanışmasıyla devam ediyor. Sabahın ilk ışıklarıyla yer sofralarında bir araya gelen kadınlar, kış boyunca tüketilecek ekmekleri planlayıp binbir emekle hazırlıyor.

imece usulü hazırlık:

30 yıllık yufka ustası Hüsne Şimşek hazırlığın inceliklerini anlattı. Malzemelerin temelinin un, su ve tuz olduğunu, bazen yumuşaklık için çökelek suyunun eklendiğini söyledi. Hazırlık sürecinin gece yarısından itibaren başladığını belirten Hüsne Şimşek, annelerinden kalan geleneği sürdürdüklerini vurguladı.

Annelerimizden kalan geleneği devam ettiriyoruz. Un, su, tuz ile yaparız. Bazen yumuşak olsun diye çökelek suyundan katarız. Yaptığımız yufka ekmekleri 1 sene yiyoruz. Bugün bir eve yapılıyor. Komşuma yapıyoruz. Hamuru yoğurmak için gece 03.00’te kalktım. Ekmekçiler geldi, sabah ezanı okundu oturduk. İmece usulü yapıyoruz. Bugün bir komşumuza öbür gün öteki komşumuza herkesin ihtiyacı olduğu kadar yapıyoruz. Ailesi çok olan 2 gün yapar. Sabah oturuyoruz, akşam kalkıyoruz. Çocuklarımıza gönderiyoruz. Uzakta olanlara kargoyla gönderiyoruz. Geldikçe sulayıp gönderiyoruz. Yozgat’ın yufkası olmazsa olmaz.

yufkanın sofra kullanım alanları:

Yaklaşık 40 yıldır yufka açan Satı Polat ise yufka ekmeğinin Yozgat sofra kültüründeki çeşitliliğine dikkat çekti. Yufkanın hem misafirlere sunumda hem de günlük yemeklerde çok yönlü kullanıldığını anlattı.

Gelen misafirlerimize bu ekmekleri pişirip ikram ediyoruz. İsteğe göre içli yapıyoruz. Pilavla, ot aşıyla, patlıcan yemeğiyle birlikte tüketilir. Yufkayla omaç yaparız, kızartma yaparız. İçine çökelek koyup kızartarak farklı lezzetler elde ederiz. Yufka ekmekle her türlü yemeği hazırlarız.

kurutma, saklama ve paylaşım:

Kış mevsimi öncesinde imeceyle üretilen yufka ekmekler, kurutulduktan sonra uzun süre tazeliğini koruyacak şekilde saklanıyor. Hazırlıklar sırasında komşulara ve ailelere göre miktar belirleniyor, geniş ailelere iki gün ayırmak gibi uygulamalar yapılıyor. Uzakta olan aile bireyleri ve çocuklar için de kargoyla gönderim yapılması geleneksel paylaşım ağını güçlendiriyor.

YOZGAT’TA MUTFAK KÜLTÜRÜNÜN VE SOFRA GELENEKLERİNİN VAZGEÇİLMEZ LEZZETİ OLAN KIŞLIK YUFKA EKMEĞİNİN HAZIRLIKLARI, KADINLARIN İMECE USULÜ DAYANIŞMASIYLA ARALIKSIZ SÜRÜYOR.