Lavrov Tahran'da: stratejik ortaklık ve bölgede diplomasi çağrısı

Görüşmede öne çıkan başlıklar:

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrovın Tahran ziyareti kapsamında İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yapılan görüşme, iki ülkenin ilişkilerinin "Kapsamlı Stratejik Ortaklık Anlaşması"yla yeni bir aşamaya girdiğini ortaya koydu. Arakçi, görüşmeleri "son derece önemli, yoğun ve verimli" olarak nitelendirerek ekonomik, ticari, siyasi ve kültürel ilişkilerin geliştirilmesine yönelik somut adımların ele alındığını bildirdi.

Bölgesel gerilimler ve diplomasi:

Arakçi, Lavrov ile Basra Körfezi, Orta Doğu, Kafkasya ve Avrupa'daki gelişmeler ile İran-ABD müzakereleri ve Ukrayna'daki durumu ele aldıklarını söyledi. Görüşmede, bölgesel sorunların askeri çözümü olmadığı ve bu sorunların diplomasi ile siyasi yollarla çözülmesi gerektiği ortak görüşü öne çıktı.

Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi'ndeki gelişmelere değinen Arakçi, "Filistin, Lübnan ve Yemen’deki gelişmeleri ele aldık. Filistinlilere yönelik soykırım ve İsrail’in bölgedeki tehlikeli yayılmacılığı durdurulmalıdır. Hürmüz Boğazı’ndaki güvensizliğin nedeni de ABD ve İsrail’in saldırılarıdır" ifadelerini kullandı ve bu güvensizliğin 28 Şubat'ta İran’a karşı başlatılan askeri saldırıların doğrudan sonucu olduğunu savundu.

Hazar Denizi ve deniz güvenliği:

Taraflar, Hazar Denizi’nde son dönemde yaşanan güvenlik olaylarını, İran ve Rusya'ya ait ticari gemilere düzenlenen saldırıları ve liman altyapılarına yönelik eylemleri ayrıntılı şekilde ele aldı. Arakçi, bu tür eylemlerin bölgesel barış ve güvenlik açısından ciddi sonuçlar doğurduğunu ve Hazar Denizi’nin hassas ekosistemine "telafisi mümkün olmayan zararlar" verdiğine inandıklarını belirtti.

Görüşmede ayrıca ABD’nin tek taraflı politikalarına karşı ortak tutum sergilenmesi kararlaştırıldı; Arakçi, çok taraflılığı güçlendirme ve uluslararası hukuk ilkelerini koruma amaçlı platformlarda iş birliğinin sürdürüleceğini, BRICS, Şanghay İşbirliği Örgütü ve Avrasya Ekonomik Birliği gibi mekanizmalarda koordinasyonun devam edeceğini ifade etti.

Arakçi, Avrupa ülkelerinin politikalarını eleştirerek Avrupalıların yanlış hesaplamalar yaptığını ve bu politikaların Ukrayna ile Filistin'deki durumun kötüleşmesine katkı sağladığını savundu. Avrupa'nın İran'a yönelik saldırılarda rolü olduğunu iddia eden Arakçi, "Avrupalılar bu savaşın ortağıdır" dedi ve NATO Genel Sekreteri ile Fransız yetkililerin açıklamalarına atıf yaptı.

Bölgesel çatışmalarda diplomasiye vurgu yapan Arakçi, "Günümüzde hiçbir şekilde medeniyetler arası bir savaş körüklenmemelidir" sözleriyle diyalog ve yapıcı iş birliğinin önemini vurguladı. ABD'nin İran'a karşı başlattığı harekete ilişkin değerlendirmesinde ise, "ABD, İran’a karşı bir savaş başlattı ancak İran karşısında yenilgiye uğradı ve dokuz aydır kendi oluşturduğu bu bataklıktan çıkamadı" ifadelerini kullandı.

Rusya'nın yükümlülükleri ve insani yardım:

Lavrov, iki ülke arasındaki iş birliğinin istikrarlı şekilde sürdüğünü belirterek anlaşmanın yürürlüğe girmesinin Tahran ve Moskova arasındaki ilişkileri "ilk kez resmi olarak kapsamlı stratejik ortaklık düzeyinde" tanımladığını söyledi. Lavrov, "Rusya, bu anlaşma kapsamındaki taahhütlerine bağlı olduğunu somut adımlarla kanıtladı" ifadelerini kullandı.

Lavrov ayrıca Birleşmiş Milletler’de Rusya'nın izlediği ilkeli tutum sayesinde İran’a yönelik saldırıları meşrulaştırma girişimlerinin sonuç vermesini engellediklerini ve Rusya'nın İran halkına ilaç ve gıda ürünleri dahil insani yardım malzemeleri gönderdiğini vurguladı. Görüşme, ekonomik iş birliğinin olumlu seyri ve ilişkilerin derinleştirilmesi hedefiyle sonlandırıldı.

İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI ABBAS ARAKÇİ, RESMİ TEMASLARDA BULUNMAK ÜZERE TAHRAN'A GELEN RUSYA DIŞİŞLERİ BAKANI SERGEY LAVROV İLE BİR ARAYA GELDİ.