Sayıştay raporu Tatvan belediyesinde 62 tespit: personel, ihaleler ve su gelirleri öne çıktı

Sayıştay raporu özetle:

Sayıştay Başkanlığının Tatvan Belediyesi hakkında hazırladığı 2025 yılı denetim raporu, belediyenin mali yönetiminden personel istihdamına, ihale süreçlerinden imar uygulamalarına kadar çok sayıda eksikliğe işaret ediyor. Raporda toplam 62 tespit yer alıyor; bu tespitlerin 7'si mali tabloların denetim görüşünün dayanağını oluştururken, diğer 55 bulgu çeşitli idari ve uygulama eksikliklerini içeriyor.

Mali veriler ve bütçe performansı:

Raporda Tatvan Belediyesi'nin 2025 bütçesi 1 milyar 385 milyon 410 bin lira olarak kaydedildi. Yıl içinde yapılan harcama 1 milyar 381 milyon 238 bin lira olurken giderlerin gerçekleşme oranı %99,70 oldu. Belediyenin net bütçe geliri 1 milyar 385 milyon 149 bin lira olarak bildirildi ve gelirlerin gerçekleşme oranı %107,76 olarak hesaplandı.

Gider kalemlerinde dikkat çeken artış faiz harcamalarında görüldü: yılın faiz gideri 141 milyon 57 bin liraye yükselmiş, bu kalem için ayrılan ödenek 111 milyon 100 bin lirade kalmış; gerçekleşme oranı %126,96 olarak raporlara yansıdı. Mal ve hizmet alım giderleri de 748 milyon 718 bin lira düzeyinde gerçekleşti.

Personel ve istihdam bulguları:

Sayıştay, personel giderlerine ilişkin ciddi tespitler yaptı. Belediye şirketi personeli dahil edildiğinde toplam personel gideri 541 milyon 456 bin lira olarak hesaplandı. Mevzuatta öngörülen %40 sınırının %46,55 olarak aşıldığı belirtildi. Buna rağmen 2025 içinde 9 kişinin daha istihdam edildiği ve bu alımlarda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı izninin alınmadığı kaydedildi.

Raporda ayrıca belediye şirketinde istihdam edilen bazı çalışanların zabıta ve itfaiye görevlerinde çalıştırıldığı, memurların yürütmesi gereken asli ve sürekli hizmetlerin işçi statüsündeki personelle sağlandığı yönünde tespitler yer aldı.

Belediye gelirleri, tahsilat oranları ve alacak yönetimi:

Denetim kapsamındaki gelir kalemlerinde tahsilat oranlarının düşük kaldığı vurgulandı. İncelenen kalemlerde toplam 532 milyon 48 bin lira tahakkuka karşılık 228 milyon 879 bin lira tahsilat yapılmış; tahsilat oranı %43,01 olarak hesaplandı. Öne çıkan kalemler arasında kanalizasyon katılma payında %13,69, su tesisleri katılma payında %14,28 ve idari para cezasında %12,17 oranları yer aldı.

Su hizmetlerine ilişkin olarak 63 milyon 618 bin lira tahakkuka karşılık 34 milyon 446 bin lira tahsilat gerçekleştirildi; tahsilat oranı %54,15 oldu. Sayıştay, gelirlerin ve alacakların etkin şekilde takip edilmesi, ödeme emirlerinin zamanında düzenlenmesi ve tahsilatın sağlanması gerektiğini belirtti.

İhaleler, taşınmaz işlemleri ve tatvan su parkı:

Toplu taşıma kapsamında minibüs hatlarının işletme hakkının encümen kararıyla 49 yıllığına imtiyaz yoluyla ihaleye verildiği tespit edildi. Sayıştay, bu işlemin İçişleri Bakanlığı kararı olmadan yapılmasının mevzuata uygun olmadığını bildirdi; raporda söz konusu hakkın ilgili mevzuat ve yargı kararları çerçevesinde ihale yoluyla verilmesi gerektiği vurgulandı. Denetim sonrası belediyenin konuyu meclise taşıdığı ve bir araştırma komisyonu kurulmasına karar verildiği raporda yer aldı.

Tatvan Su Parkı ve sosyal tesisleriyle ilgili olarak raporda, tesisin 6 Eylül 2019'da imara aykırı olduğu gerekçesiyle mühürlendiği ve 7 Mart 2024'te yıkım kararı alındığı belirtiliyor. Buna rağmen geçici iş yeri izni verilmesi ve iznin bitmesine rağmen tesisin kullanılmaya devam etmesi tespit edildi. Taşınmaz için belirlenen muhammen bedeller: arazi 60 milyon lira, yapı için 16 milyon 628 bin 857 lira olarak kaydedildi ve toplam 77 milyon lira bedelle kiracı şirkete satış kararı alınması raporda mevzuata aykırı bulundu; satışın iptali gerektiği ifade edildi.

Diğer uygulama eksiklikleri ve iç kontrol değerlendirmesi:

Raporda ihale usullerinde parçalanarak doğrudan temin limitlerinin altında kalınmaya çalışıldığı, pazarlık usulünün şartlar oluşmadan kullanıldığı, ödenek sınırlarının Kamu İhale Kurulu görüşü alınmadan aşıldığı tespitleri yer aldı. Taşınmazların uzun süreli kiralanmaları, imar planı değişikliklerinin değer artışına ilişkin işlemlerin yapılmaması ve ruhsatsız yapılarla mücadelede yaptırımların etkin uygulanmaması da raporun diğer bulguları arasında sıralandı.

İç kontrol sistemine ilişkin değerlendirmede ise performans programı, kurumsal risk belirleme, risk değerlendirme çalışmaları, ön mali kontrol yönergesi ve Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı gibi dokümanların hazırlanmadığı; iç denetim biriminin kurulmadığı ifade edilerek iç kontrolün ilgili mevzuata uygun şekilde kurulmadığı sonucuna varıldı.

Sayıştay denetimine ilişkin raporda, belediye yönetiminin tespit edilen başlıklarda gerekli işlemleri yapacağının bildirildiği; mali yönetim, gelirlerin tahsili, personel istihdamı, ihale süreçleri ve belediye hizmetlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesinin önemine vurgu yapıldığı kaydedildi.

BİTLİS TATVAN BELEDİYE BİNASI