Uzungöl'ün Heyelan Sırrı Bilimle Aydınlanıyor
Doğu Karadeniz’in simgesi için bilimsel araştırma
Doğu Karadeniz’in simge turizm merkezlerinden biri olan ve her yıl yüz binlerce yerli ve yabancı turisti ağırlayan Uzungöl’ün oluşumunu sağlayan heyelanın mekanizması bilimsel olarak mercek altına alınıyor.
Trabzon’un Çaykara ilçesinde yer alan Uzungöl’ün, 1600’lü yıllarda Şerah köyünün yerleştiği vadi yamaçlarından kayan toprak ve kayaların Haldizen deresinin önünü kapatmasıyla oluştuğuna dair rivayetler bulunuyor. Bu rivayetin hangi koşullarda ve hangi jeolojik süreçlerle gerçekleştiği yeni proje kapsamında detaylı şekilde araştırılacak.
Proje ortakları ve hedefleri
Çalışma, Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi (UYGAR) ile AFAD Trabzon İl Müdürlüğü işbirliğinde yürütülüyor. Proje kapsamında jeolojik, jeofizik ve jeomorfolojik incelemeler yapılacak ve heyelanın tetikleyici unsurları belirlenecek.
Elde edilecek veriler, yalnızca Uzungöl’ün geçmişine ışık tutmayacak; aynı zamanda bölgedeki olası afet risklerine karşı önleyici adımların atılmasına katkı sağlayacak.
Eski bir heyelan gölü olan Uzungöl, bugün ahşap mimarisi ve dört mevsim sunduğu görsel zenginlikle ulusal ve uluslararası alanda tanınıyor. Bilim insanlarının yürüteceği bu proje, Uzungöl’ün kartpostallık görüntülerinin ötesinde güçlü bir jeolojik hikaye barındırdığını ortaya koymayı amaçlıyor.
Uzman değerlendirmesi
Prof. Dr. Hakan Ersoy, çalışmalarla ilgili bilgi vererek bölgedeki mevcut duruma ilişkin şu ifadeleri kullandı:
Uzungöl eski bir heyelan gölü. Günümüzde kısmen de olsa üst kısımlarda heyelana yönelik bazı aktiviteler tespit edildi. Bu anlamda AFAD İl Müdürlüğümüzün koordinasyonunda KTÜ Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi olarak çalışmalara başladık. Üçüncü toplantısını yaptık. Uzungöl‘ün oluşum mekanizmasını ortaya koyarak bundan sonra özellikle iklim değişikliğine bağlı olarak gelişebilecek büyük çaplı heyecanların önüne nasıl geçilir bunu anlamaya çalışıyoruz. Trabzon olarak Uzungöl bizim incimiz. Uzungöl özelinde başlayarak çalışmalarımıza devam edeceğiz. Start başladı önümüzdeki birkaç ay içinde de belki somutlaştırılmış bir proje ortaya çıkacak. Bir tehlike düşünülmüyor. Lokal problemler oluyor. Örneğin aşırı yağışlara ya da karların erimesine bağlı olarak vadi tabanlarında taşkınlar meydana gelebiliyor ama ilk oluştuğu heyelan gibi bir problem tabii ki orada söz konusu değil. Bizim oradaki araştırmamız bilimsel yönde olacak
Sonuç olarak, yürütülecek saha ve analiz çalışmaları Uzungöl’ün jeolojik geçmişini netleştirecek ve bölgedeki afet risk yönetimine bilimsel dayanak sağlayacak.
TRABZON'UN ÇAYKARA İLÇESİNDE YER ALAN VE DOĞAL GÜZELLİĞİYLE TÜRKİYE'NİN EN ÇOK BİLİNEN DOĞA DESTİNASYONLARI ARASINDA BULUNAN UZUNGÖL'ÜN, 1600'LÜ YILLARDA ŞERAH KÖYÜNÜN YERLEŞTİĞİ VADİ YAMAÇLARINDAN HEYELAN SONUCU KAYAN TOPRAK VE KAYALARIN HALDİZEN DERESİNİN ÖNÜNÜ KAPATMASIYLA 1600'LÜ YILLARDA OLUŞTUĞU RİVAYET EDİLİYOR.