Gaziantep’te yazın kuruyan sebzeler yerel ekonomiye yeni soluk getiriyor

Gaziantep’te yazın kuruyan sebzeler yerel ekonomiye yeni soluk getiriyor

Gaziantep’te yaz aylarında damları, avluları ve balkonları renklendiren kurutmalık sebzeler, asırlık kış hazırlığı geleneğini günümüzde önemli bir ekonomik faaliyete dönüştürüyor. Patlıcan, biber, kabak ve acur başta olmak üzere hazırlanan kurutmalıklar, hem ailelerin kışlık ihtiyacını karşılayan geleneksel bir uygulama hem de ticari bir ürün olarak öne çıkıyor.

Kurutmalıkların ekonomik hacmi:

Gaziantep Ticaret Borsası (GTB) verilerine göre 2025 yılında borsada patlıcan, biber, kabak ve acur kurusunda toplam 57 milyon 610 bin 512 adet ürün işlem gördü. Bu ürünlerden elde edilen işlem tutarı 135 milyon 748 bin lirayi aştı. Ayrıca kilogram üzerinden işlem gören domates kurusu, bamya kurusu ve maydanoz kurusunda toplam 10 bin 270 kilogramlık işlem gerçekleştirildi ve bunun maddi karşılığı yaklaşık 4 milyon 160 bin lira oldu. GTB Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Akıncı, 2025'te kurutmalık ürünlerin toplam işlem hacminin 139 milyon 907 bin lirayi aştığını vurguladı.

Bu rakamlar, kurutmalık üretiminin yalnızca kültürel bir uygulama olmadığını, aynı zamanda kent ekonomisine doğrudan katkı sağlayan bir değer zinciri yarattığını gösteriyor. Üretimden işlemeye, kurutmadan paketlemeye kadar uzanan süreç, yerel üreticiden sektör temsilcilerine kadar geniş bir ekonomik hareketlilik oluşturuyor.

Güneşte kuruyan lezzet ve üretim zinciri:

Akıncı, Gaziantep ikliminin geleneksel kurutma yöntemlerine avantaj sağladığını belirterek güneşte doğal yöntemlerle yapılan kurutmanın ürünlere özgün bir lezzet ve karakter kazandırdığını söyledi. Bu yöntem; tarımsal ürünlerin değerlendirilmesi, israfın azalması ve tarımdan sanayiye uzanan katma değer artışı açısından önem taşıyor. Yaz aylarında ailelerin ve işletmelerin ortak emeğiyle başlayan süreç, kış sofralarına özgün tatlar taşırken üreticilerin gelirine de katkıda bulunuyor.

GTB'nin verileri, kurutmalıkların üretimden tüketime uzanan süreçte kaçınılmaz bir ekonomik rol üstlendiğini ortaya koyuyor. Bu durum, geleneksel bilgiyi korumanın yanı sıra tarımsal üretimin ticari değerinin artırılması açısından da değerlendirilmesi gereken bir potansiyel sunuyor.

Coğrafi işaretlerle koruma ve hedefler:

Gaziantep’in geleneksel üretim bilgisinin korunması için GTB tarafından alınan coğrafi işaret tescilleri öne çıkıyor. Antep Dolmalık Biber Kurusu, Antep Haylan Kabağı Kurusu ve Antep Kuruluk Patlıcanı için elde edilen tesciller, ürün isimlerinin yanı sıra üretim kültürünü ve geleneksel bilgiyi de güvence altına almayı amaçlıyor. Akıncı, bu tescillerle ürünlerin özgün kimliğinin muhafaza edilmesinin ve Gaziantep kurutmalıklarının daha geniş pazarlara taşınmasının hedeflendiğini belirtti.

Sonuç olarak Gaziantep’te kurutmalık geleneği, kültürel mirasın korunmasıyla birlikte somut ekonomik değere dönüşmüş durumda; bu dönüşüm hem üreticinin hem de kentin uzun vadeli ekonomik dinamizmi için önem taşıyor.

GTB YÖNETİM KURULU BAŞKANI MEHMET AKINCI, GAZİANTEP’TE YAZ AYLARINDA EVLERİN DAMLARINDAN İŞLETMELERİN ÜRETİM ALANLARINA KADAR UZANAN KURUTMALIK GELENEĞİNİN BUGÜN TARIMSAL ÜRETİMİ KATMA DEĞERE DÖNÜŞTÜREN ÖNEMLİ BİR EKONOMİK FAALİYETE EVRİLDİĞİNİ SÖYLEDİ.