Atakum sahilinde erozyon yapı temellerini görünür kılıyor

Atakum sahilinde gerileme sürüyor

Samsun'un Atakum ilçesinde kıyı erozyonu sahil şeridinde belirgin hasara yol açtı. Dalgaların aşındırması sonucu bazı yapıların temelleri açığa çıktı, kafelerin alt kısımları oyuldu ve sahildeki duvarlarda çöküntüler oluştu. Etkilenen alanlar arasında İncesu, Çatalçam, Altınkum ve Taflan öne çıkıyor; bazı bölümlerde deniz, sahil yoluna kadar ulaştı.

Kıyıya yakın yapıların çevresinde zeminde boşalmalar gözlenirken, bölge halkı ve işletmeler olası risklere karşı uyarılıyor. Yetkililer, erozyonun hem altyapıya hem de yerel ekonomiye zarar verebileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

uzman değerlendirmesi: sediment bütçesi ve insan müdahaleleri

Ondokuz Mayıs Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Coğrafya Bölümü Fiziki Coğrafya Anabilim Dalı Öğr. Üyesi Prof. Dr. Halil İbrahim Zeybek, kıyı erozyonunun temel nedenlerinden birinin kıyıdaki sediment bütçesindeki açık olduğunu belirtiyor. Zeybek'e göre kıyılar, akarsuların taşıdığı kum ve çakıl gibi malzemelerle beslenir; ancak akarsular üzerine plansız yapılan baraj ve regülatör gibi yapılar, kıyıya ulaşan malzeme miktarını azaltarak erozyona yol açıyor.

Profesör ayrıca kıyıdaki yapılaşmanın ve balıkçı barınakları ile liman inşaatlarının denizin hidrodinamik düzenini bozabileceğine dikkat çekti. Kıyı kenar çizgisinin ihlal edilmesi ve doğal ortama artan beşerî baskı da erozyonun başlıca nedenleri arasında yer alıyor.

iklim etkisi ve yükselen deniz seviyesi:

Zeybek, küresel iklim değişikliğinin de erozyonu hızlandırdığını vurguladı. 1880'den günümüze kadar ortalama deniz seviyesinin yaklaşık 25 santimetre yükseldiğini söyleyen Zeybek, bu yükselişin dalga düzeni, dalga boyları ve akıntı yapılarını değiştirerek kıyılara ekstra baskı getirdiğini ifade etti.

Bu değişimler sahil dinamiklerini yeniden şekillendiriyor ve mevcut kıyı savunma sistemlerinin etkinliğini azaltabiliyor.

önerilen önlemler ve acil müdahaleler:

Zeybek, kıyı erozyonunun önlenmesi için öncelikle akarsuların taşıdığı malzeme göçünün azaltılmasına yol açan faaliyetlerin planlı ve programlı hale getirilmesi gerektiğini belirtti. Akarsular üzerine yapılacak tesislerin sediment bütçesinde açıga yol açmayacak şekilde tasarlanması gerektiğini söyledi.

Ayrıca kıyı kenar çizgisi üzerindeki baskıyı azaltacak sıkı denetimler gerektiğini hatırlatan Zeybek, mevcut düzenlemelere göre kıyı çizgisinden itibaren kara yönünde 100 metreye kadar yapılaşmaya izin verilmemesi gerektiğini vurguladı. Turistik amaçlı geçici müdahaleler dışında kıyıda yapılaşmaya izin verilmemesi gerektiğine dikkat çekti.

Çok acil durumlarda ise dalga enerjisini kırmak amacıyla kıyıda kalın blokların geçici olarak kullanılabileceğini belirten Zeybek, sürekli çözüm için deniz tabanına kum torbaları bırakılması, kıyının uygun yöntemlerle sediment bakımından desteklenmesi veya biriken malzemenin boru hatlarıyla ya da deniz araçlarıyla taşınması gibi uygulamaların etkili olabileceğini söyledi. Bu tür tedbirlerin kıyı üzerindeki baskıyı azaltacağı ifade edildi.

Uzmanlar, bölgedeki erozyonun izlenmesi ve planlı müdahalelerin acilen hayata geçirilmesi gerektiğini; aksi takdirde kıyı yapılarının ve sahil altyapısının daha büyük zarar görebileceğini belirtiyor.

SAMSUN’UN ATAKUM İLÇESİNDE KIYI EROZYONUNUN ETKİSİYLE SAHİL ŞERİDİ HER GEÇEN GÜN DAHA FAZLA ZARAR GÖRÜYOR. DENİZİN KARAYI AŞINDIRMASI SONUCU KIYI KESİMİNDE GERİLEME YAŞANIRKEN, BAZI YAPILARIN TEMELLERİ AÇIĞA ÇIKTI, KAFELERİN ALTLARI OYULDU VE SAHİLDEKİ DUVARLARDA ÇÖKMELER MEYDANA GELDİ.