İklim alarmında eşik: 1,5 derece ısınma ve sıfır atıkla dönüşüm

İklim alarmında eşik: 1,5 derece ısınma ve sıfır atıkla dönüşüm

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye Sıfır Atık, Çevre ve İklim Değişikliği Trabzon Çalıştayı sonuç konferansında yaptığı konuşmada, sanayi devriminden bu yana yerkürenin yaklaşık 1,5 derece ısındığını ve bunun bugün için bir alarm niteliği taşıdığını ifade etti. Konferans, KTÜ Osman Turan Kongre Merkezi'nde gerçekleştirildi; toplantıda Trabzon Valisi Tahir Şahin, Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, akademisyenler ve davetliler yer aldı.

Sanayi devriminin mirası:

Kacır, sanayi devriminden bu yana bilim, tıp, ulaşım ve iletişim alanlarında kaydedilen ilerlemelerin insanlığın refahını artırdığını vurguladı. Tıptaki gelişmelerin ortalama insan ömrünü 35 yıldan 73 yıla çıkardığını, teknolojik adımların mesafeleri kısalttığını ve üretim kapasitesinin katlandığını hatırlattı. Ancak bu kazanımların, doğanın taşıma kapasetini göz ardı eden bir üretim ve tüketim anlayışıyla birlikte geldiğini belirterek, bu yaklaşımın bugün küresel ölçekte kuraklık, su kıtlığı, sel, fırtına ve orman yangınları gibi ağır sonuçlara yol açtığını söyledi.

Küresel atık yükünün artmasının tabiatla ilişkimizdeki sorunu derinleştirdiğini belirten Kacır, Antarktika'da dahi mikroplastiklere rastlanmasının üretim-tüketim alışkanlıklarının sınırlarını gösterdiğini kaydetti. Bu nedenle üretimi kaynak verimliliğiyle, büyümeyi çevresel sorumlulukla buluşturan yeni bir kalkınma paradigmasının inşa edilmesinin zorunlu olduğunu ifade etti.

Sıfır atık ve destek paketleri:

Bakan Kacır, sıfır atık hareketinin küresel bir çevre seferberliğine dönüştüğünü vurgulayarak, kalkınma ajansları aracılığıyla bu hedefe katkı sağlayan projelere destek verdiklerini aktardı. Buna göre 161 projeye toplam 914 milyon lira destek sağlandı. Ayrıca Dünya Bankası iş birliğinde uygulamaya alınan 400 milyon dolar bütçeli Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi'ne dikkat çekti.

Kacır, geçtiğimiz yıl devreye alınan teşvik sistemi kapsamında Yerel Kalkınma Hamlesi Programı'nın 2025 çağrısında, 22 ilde 33 başlıkta sıfır atık ve döngüsel ekonomi yatırımlarının destekleneceğini ilan ettiklerini belirtti. Başvuruları başarılı bulunan 33 projeyle atık geri kazanımından biyobazlı üretime, tarımsal ve endüstriyel atıkların katma değerli ürünlere dönüştürülmesinden sürdürülebilir enerji ve ileri malzeme üretimine kadar geniş bir alanda 12,7 milyar liralık yatırımın önünü açtıklarını söyledi.

2026 çağrı döneminde ise atıkları üretime, istihdama ve katma değere dönüştüren toplam 14,6 milyar lira yatırım büyüklüğüne sahip 56 proje için başvuru aldıklarını aktaran Kacır, bu program kapsamında desteklenen projelere 301 milyon liraya kadar finansman katkısı ve yatırımın yüzde 50'si oranında vergi indirimi sağlanacağını dile getirdi.

Yerelden ulusala iş birliği ve gelecek perspektifi:

Bakan, Sıfır Atık Vakfı'nın 'Yerelden Ulusala İsraf, Atık ve Kaynak Yönetimi' anlayışıyla başlattığı çalıştayların şehirlerin bilgi ve ihtiyaçlarını milli hedeflerle buluşturan önemli bir istişare mekanizması olduğunu belirtti. Cumhurbaşkanı'nın 'Daha Adil Bir Dünya Mümkün' çağrısına atıfta bulunan Kacır, bu çağrının tabiatın nimetlerinden faydalanırken külfeti kırılgan kesimlere ve gelecek nesillere yükleyen anlayışa itiraz mahiyetinde olduğunu söyledi.

Kapanışında Kacır, sınırsız kaynak yanılgısına dayanan tüketim alışkanlığının terk edilmesinin artık bir tercih değil, dünyaya ve gelecek nesillere karşı bir borç olduğunu vurguladı ve sıfır atık ile döngüsel ekonomi odaklı yatırımların hem çevresel hem de bölgesel kalkınma hedeflerine hizmet edebileceğini ifade etti.

SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANI MEHMET FATİH KACIR, KONUŞMA YAPTI.