Kışın sobasında pişen lezzet: Midyat'ta meşe palamudu geleneği

Midyat'ta yıllık bir ritüel:

Mardin'in Midyat ilçesi Sarıkaya Mahallesi'nde sonbaharın gelmesiyle meşe ağaçlarından toplanan palamutlar, kış aylarında evlerde sobanın üzerinde pişirilerek tüketiliyor. Bölge halkının 'malot' olarak adlandırdığı meşe palamudu, özellikle kırsal mahallelerde kuşaktan kuşağa aktarılan bir alışkanlık olarak varlığını sürdürüyor.

Toplama ve hazırlık:

Mahalle sakinleri olgunlaşan palamutları meşe ağaçlarının bulunduğu alanlara giderek topluyor. Yöre sakinlerinden Mesut Tunçer, 'Meşe ağaçlarında yetişen palamutları özellikle kasım ayında toplamaya başlıyoruz. Kış aylarında köylüler olarak gidip palamutları topluyoruz. Yağmurlu ve soğuk günlerde dışarı çıkmak yerine evimizde sobanın üzerinde pişiriyoruz. Kestane gibi oluyor, çok güzel bir lezzeti var. Biz de severek tüketiyoruz' ifadelerini kullanıyor.

Geleneksel tüketim ve inanışlar:

Palamutun yöredeki önemine değinen Halil Tunçer, sonbahar ve kış aylarında bu geleneksel tüketim biçiminin sürdüğünü vurguluyor: 'Meşe ağaçlarında yetişen palamutları kış aylarında köylüler olarak topluyoruz. Topladığımız palamutları evlerimize getirip sobanın üzerinde pişiriyoruz.'

Çiftçilikle uğraşan Yusuf Alkan ise geleneğin tarihine dikkat çekiyor: 'Bizim buralarda palamuda malot diyoruz. Dedelerimizden, büyüklerimizden ve çocukluğumuzdan beri bildiğimiz bir gelenek. Eskiden büyüklerimiz palamudun şeker hastalığına iyi geldiğini söylerdi.'

Kırsal yaşamda sürdürülebilir tat:

Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde doğal olarak yetişen meşe ağaçlarının palamutları, geçmişte kırsal yaşamın önemli doğal ürünlerinden biriydi. Bugün de özellikle sobada pişirilerek tüketilmesiyle dikkat çeken bu lezzet, köy sakinlerinin anlattığı şekliyle kış sofralarının vazgeçilmezlerinden biri olmaya devam ediyor. Yerel halk, büyüklerinden öğrendikleri toplama ve hazırlama yöntemlerini gelecek nesillere aktarmayı amaçlıyor.

MİDYAT İLÇESİNDE SONBAHARDA MEŞE AĞAÇLARINDAN TOPLANAN PALAMUTLAR, KIŞ AYLARINDA SOBANIN ÜZERİNDE PİŞİRİLEREK TÜKETİLİYOR