savunmada yerli dönüşüm: proje hacmi 100 milyar doları aştı

savunma sanayiinde dönüşümün kilometre taşları

Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, kurumun 41. kuruluş yıldönümünde yaptığı değerlendirmede, Türkiye'nin savunma sanayiinde dışa bağımlılıktan milli tasarım, üretim ve ihracata uzanan kapsamlı bir dönüşüm gerçekleştirdiğini söyledi. Görgün, bir zamanlar tedarikçi konumunda olan ülkenin bugün tasarlayan, geliştiren, üreten, entegre eden ve ihraç eden bir noktaya geldiğini vurguladı.

kurumsal evrim ve dönüm noktaları:

7 Kasım 1985'te temelleri atılan yapının 1989'da Savunma Sanayii Müsteşarlığına, 2018'de ise Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığına dönüştüğü hatırlatıldı. Görgün, 1990'lı yıllarda ortak üretim modellerinin öne çıktığını, sonrasında ise yerli tasarım ve özgün geliştirmeye dayalı tedarik yaklaşımının güçlendiğini belirtti. Kurum modelinin bütüncül koordinasyon yeteneği nedeniyle uluslararası alanda ilgi gördüğünü de ifade etti.

proje portföyü, firma sayısı ve finansal büyüklük:

Açıklanan verilere göre 2002'de 56 firmanın faaliyet gösterdiği ve 62 projenin yürütüldüğü ekosistemde bugün 4 binin üzerinde firma yer alıyor ve proje sayısı yaklaşık 1.500 seviyesine ulaştı. 2002 yılında yaklaşık 5,5 milyar dolar olan toplam proje hacmi, ihale aşamasındaki projeler de dahil edilerek 100 milyar doların üzerine taşındı.

Sektörün cirosu 2002'de yaklaşık 1,1 milyar dolardan bugün yaklaşık 25 milyar dolar düzeyine yükselirken, yıllık Ar-Ge harcamaları 49 milyon dolardan 3,5 milyar doların üzerine çıktı. Bu finansal büyüme, yerli üretim kapasitesinin artışıyla paralel ilerledi.

istihdam ve gelecek hedefleri:

Büyüyen proje portföyü ve üretim kapasitesi istihdama da yansıdı; 2022 yılında yaklaşık 81 bin olan sektör istihdamı 135 bini aştı ve 2028 yılına kadar 158 bin kişilik istihdama ulaşılması hedefleniyor. Görgün, güçlü kurumların adil ve sürdürülebilir çalışma kültürleriyle geleceğe taşınmasının önemine dikkat çekti.

ihracat performansı ve uluslararası konum

Savunma ve havacılık ihracatı 2002'deki 248 milyon dolardan 2025 yılında 10 milyar 54 milyon dolar seviyesine yükselerek yaklaşık 40 kat artış gösterdi. 2026 Ekim ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 61 artışla 1 milyar 140 milyon dolar ihracat gerçekleştirildi. Yılın ilk 10 ayında 8 milyar 50 milyon dolara ulaşan ihracat, ekim sonu itibarıyla son 12 aylık dönemde 11 milyar 357 milyon dolar düzeyine yükseldi.

Son 14 yılda kaydedilen savunma ve havacılık ihracatı 2026 Ekim sonu itibarıyla yaklaşık 55 milyar dolar olurken, bunun 30 milyar doların üzerindeki bölümü 2023–2026 döneminde gerçekleşti; bu dört yıllık dönemin payı yüzde 55'in üzerinde seyrediyor. Türk savunma ürünlerinin NATO üyesi ülkeler başta olmak üzere yüksek standartlı pazarlarda tercih edilmesi, sektörün uluslararası konumunu güçlendiriyor.

insan kaynağı ve ortak çalışma anlayışı:

Görgün, elde edilen kazanımların arkasında planlamadan tasarıma, sözleşmeden teste ve teslimata kadar uzanan çok sayıda kişinin emeği bulunduğunu belirterek, "hiçbir görev önemsiz, hiçbir emek görünmez değildir" anlayışını vurguladı. Başkanlık, 41 yıllık birikimin gelecek nesillere aktarılmasının ortak sorumluluk olduğunu ifade ederken, tam bağımsız savunma sanayii hedefine ortak çalışma anlayışıyla ilerlemeyi sürdüreceklerini bildirdi.

SAVUNMA SANAYİİ BAŞKANI HALUK GÖRGÜN